ASBESTLİ MALZEMENİN TAŞINMASI

Türkiye’de Geçerli Net Kurallar ve Hayati Uyarılar

Asbest, sıradan bir inşaat atığı değildir. Yanlış ambalajlanan, usulsüz taşınan veya izinsiz bertaraf edilen asbest; yüksek idari para cezaları, ceza davaları ve geri dönülmez sağlık riskleri anlamına gelir.

Bu yazıda, Türkiye’de asbestli malzemenin nasıl taşınması gerektiğini, hangi hataların ağır cezalara yol açtığını ve sahada nelere dikkat edilmesi gerektiğini net ve yorumsuz şekilde anlatıyoruz.

Asbest Hangi Mevzuata Tabidir?

Asbest, genel tehlikeli atık kurallarıyla taşınamaz. Aşağıdaki mevzuatların tamamı birlikte uygulanır:

• Asbestle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik

• Atık Yönetimi Yönetmeliği

• Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği

• ADR – Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Taşınması

  • UN 2212

  • UN 2590

📌 Mevzuat bilmemek sorumluluktan kurtarmaz.

Asbest Nasıl Ambalajlanır? (En Kritik Aşama)

Asbest taşımada en çok ceza kesilen konu ambalajdır.

ZORUNLU ŞARTLAR

• Çift kat

• En az 200 mikron kalınlıkta

• Sızdırmaz plastik

• Ağzı bantlı ve hava almayacak şekilde kapalı

Üzerinde Mutlaka Yazmalı:

• ☣️ Asbest içerir

• Tehlikeli Atık

• Atık Kodu: 17 06 05*

• UN Numarası:

  • UN 2212

  • UN 2590

KESİNLİKLE YASAK:

• Çuval

• Standart bigbag

• Açık kasa

• Brandayla örtme

Taşıma Aracı ve Sürücü Şartları

Araç:

• Bakanlık lisanslı tehlikeli atık taşıma aracı

• ADR donanımı:

  • Yangın tüpü

  • Turuncu plaka

  • Uyarı levhaları

• Kapalı, yıkanabilir ve sızdırmaz kasa

Sürücü:

• SRC5 belgesi

• ADR sürücü belgesi

Taşıma İçin Zorunlu Belgeler

Belgeler eksikse taşıma yapılamaz:

1. MOTAT kaydı

2. Ulusal Atık Taşıma Formu (UATF)

3. Asbest Söküm Planı

4. Risk Değerlendirmesi

5. Bertaraf tesisi kabul yazısı

❌ “Sonradan gireriz”❌ “Araçtayken yoktu”

➡️ Doğrudan ceza sebebidir

Asbest Nereye Götürülebilir?

✔️ Sadece lisanslı tehlikeli atık bertaraf tesislerine

• Düzenli depolama (tesis lisansına göre)

• Asbest hücresi bulunan sahalar

❌ Hafriyat alanı❌ Moloz döküm sahası❌ Boş arazi❌ Belediyenin genel döküm alanı

Taşıma Sırasında Yasaklar

• Parçalama

• Yeniden açma

• Başka atıkla karıştırma

• Yol kenarında bekletme

• Kaçak veya gece sevki

Cezalar: Asbestte Şaka Yok

İdari Para Cezaları

• Lisanssız taşıma: 500.000 – 1.000.000 TL

• Usulsüz ambalaj: 250.000 – 750.000 TL

• Kaçak döküm: 1.000.000 TL ve üzeri

Ceza Hukuku

• TCK 181–182

• Bilinçli çevreyi kirletme

• Hapis cezası riski

Sorumlular:

• Bina sahibi

• Yüklenici

• Asbest söküm firması

• Taşıyıcı

➡️ “Bilmiyordum” savunması geçerli değildir

Sahada Pratik Kontrol Listesi

Taşıma başlamadan önce mutlaka kontrol edin:

• Ambalaj çift kat ve etiketli mi?

• Araç lisanslı mı?

• Sürücü ADR + SRC5 sahibi mi?

• MOTAT girişi yapıldı mı?

• Bertaraf tesisi belli mi?

• Söküm planı dosyada mı?

📌 Bir tanesi bile yoksa → taşıma yapılmaz

Tek Cümlelik Özet

Asbest; lisanslı söküm, sızdırmaz ambalaj, lisanslı taşıma, eksiksiz belge ve yetkili bertaraf olmadan taşınamaz. Aksi durum doğrudan suçtur.