AB'den Meslek Hastalıkları Çağrısı ASBEST

İnşaat, tadilat veya sanayi sektöründe mi çalışıyorsunuz? Ya da eski bir binada mı yaşıyorsunuz? Eğer cevabınız evet ise, gözle görülmeyen ancak son derece tehlikeli bir düşmanla karşı karşıya olabilirsiniz: Asbest. Avrupa Birliği Komisyonu'nun son raporlarına göre, asbest hala milyonlarca çalışanı tehdit eden, "1A kategorisi kanserojen" (kesin kanser yapıcı) olarak sınıflandırılmış son derece tehlikeli bir maddedir. Gelin, bu sessiz tehlikenin neden olduğu hastalıklara ve güncel verilere yakından bakalım. Sinsi Bir "Zaman Ayarlı Bomba" Asbestin en korkutucu yanlarından biri, etkilerinin hemen ortaya çıkmamasıdır. Asbest lifleri solunduğunda vücuda yerleşir ve sinsi bir bekleyişe geçer. Kaynaklar, hastalığın ilk belirtilerinin ortaya çıkmasının, maruz kalma anından itibaren 30 yıl veya daha uzun sürebileceğini belirtmektedir. Bu uzun kuluçka süresi, 2025 yılı itibarıyla bile asbeste bağlı ölümlerin ve hastalıkların artarak devam etmesinin temel nedenidir. Şu anda sadece Avrupa'da bina yenileme, madencilik, taş ocakçılığı, atık yönetimi ve itfaiye gibi sektörlerde 4,1 ila 7,3 milyon işçinin asbeste maruz kaldığı tahmin edilmektedir. Asbestin Neden Olduğu Hastalıklar Bilimsel araştırmaların derinleşmesiyle birlikte, asbestin yol açtığı hastalıkların listesi ne yazık ki uzamaktadır. Avrupa Meslek Hastalıkları Çizelgesi'ne (Ek I ve Ek II) göre asbestin neden olduğu başlıca hastalıklar şunlardır: 1. Solunum Sistemi ve Akciğer Hastalıkları Asbest liflerinin birincil hedefi solunum yollarıdır. • Asbestoz: Asbest tozunun solunması sonucu akciğer dokusunun hasar görmesi. • Mezotelyoma: Asbestin neden olduğu en ölümcül hastalıklardan biridir. Akciğer zarında veya karın zarında oluşan kanser türüdür. • Akciğer Kanseri: Doğrudan asbest tozunun solunmasıyla ilişkilidir. • Plevral (Akciğer Zarı) Hastalıklar: Sadece kanser değil, solunumu kısıtlayan başka sorunlara da yol açar. Bunlar arasında akciğer fonksiyon bozukluğuna yol açan plevral plaklar, plevranın fibrotik hastalıkları ve malign olmayan plevral efüzyon (sıvı toplanması) bulunur. 2. Yeni Tanınan Kanser Türleri Yapılan son güncellemelerle, asbestin sadece akciğerleri değil, vücudun diğer bölgelerini de etkilediği kesinleşmiştir. Meslek hastalıkları listesine (Ek I) eklenen yeni hastalıklar şunlardır: • Gırtlak Kanseri: Asbest tozunun solunmasıyla oluşan bir kanser türüdür. • Yumurtalık (Over) Kanseri: Asbestin neden olduğu kanıtlanmış bir diğer kanser türüdür. 3. İzlenen ve İlişkilendirilen Diğer Hastalıklar Bilimsel komiteler, asbest maruziyetinin sindirim sistemi üzerindeki etkilerini de incelemeye almıştır. Şu an için ek bir hastalık listesine (Ek II) dahil edilmesi önerilen ve asbestle ilişkili olduğu düşünülen kanserler şunlardır: • Kolon Kanseri. • Rektum Kanseri. • Mide Kanseri. Neden Şimdi Daha Önemli? Asbest kullanımı birçok ülkede yasaklanmış olsa da (AB'de 2005'ten beri tamamen yasak), eski binalarda bulunan asbest "önemli bir miras sorunu" olmaya devam etmektedir. Binaların enerji verimliliği veya kentsel dönüşüm kapsamında yenilenmesi ve yıkılması sırasında, yıllardır uykuda olan asbest lifleri açığa çıkmakta ve çalışanlar için büyük risk oluşturmaktadır. Unutmayın; işe bağlı kanser ölümlerinin birincil nedeni asbesttir ve meslek hastalığı olarak kabul edilen kanser vakalarının %75'i asbestle ilişkilidir. Bu nedenle, eski yapılarla çalışırken veya bu yapılarda tadilat yaparken gerekli koruyucu önlemlerin alınması hayati önem taşır.